gündeminiz
Image
medya yazarları

?i?dem Toker :B?t?e notlar?

gündeminiz

Belki an?msars?n?z. Eski Merkez Bankas? Ba?kan?, bugünün ?Y? Parti'nin Ekonomiden Sorumlu Genel Ba?kan Ba?dan??man? Durmu? Y?lmaz ile Maliye Bakan? Naci A?bal aras?nda yak?n zamanda bir “dan??man bütçesi” polemi?i ya?and?. Y?lmaz’?n “Maliye Bakanl???’n?n 30 milyar TL dan??man bütçesi var” sözlerine Bakan A?bal sert bir yan?t vermi?ti. 
Nihayetinde Y?lmaz murad?n? biraz daha açt???nda, söz etti?i kalemin bütçe giderlerindeki “mü?avir firma ve ki?ilere ödemeler” oldu?u ortaya ç?km??t?. 
2018 bütçesine ili?kin may?s ay? bütçe harcama rakamlar?n? incelerken geldi akl?ma bu tart??ma. 
Y?l?n ilk be? ay?nda, mü?avirlere yap?lan ödeme tutar? 7 milyar 149 milyon TL’ye ula?m??.

***

Hafta sonu yap?lacak seçim dolay?s?yla, siyasi partilerin parlamento seçimlerinde yasa gere?i yararlanmas? gereken “zaml?” Hazine yard?m? da parti hesaplar?na yans?m??. 
Muhasebat Genel Müdürlü?ü verilerine göre, may?s ay?nda siyasi partilere yasa gere?i “katl?” aktar?lan tutar 547 milyon 523 bin TL olmu?. 
2018 bütçe büyüklü?ü belirlenince, Meclis’te grubu bulunan dört siyasi partiye y?l?n ba??nda Hazine yard?m? olarak 273 milyon 761 bin TL aktar?lm??t?. Böylece 2018 y?l? bütçesinden dört siyasi partiye aktar?lan toplam Hazine yard?m? tutar? 821.3 milyon TL’ye ula?t?. Y?l?n ba??nda AKP’ye 139, CHP’ye 71.1, MHP’ye 33.4, HDP’ye 30.2 milyon TL aktar?lm??t?. 
Bu tablonun yeni kurulan bir siyasi parti olan ?Y? Parti aç?s?ndan adaletsizli?ini not dü?mezsek olmaz.

***

Seçim demi?ken, güncel veriler, 24 Haziran seçimleri için büyük bölümü Yüksek Seçim Kurulu’nca (YSK) gerçekle?tirilen seçim harcamalar? konusunda da fikir veriyor. 
Y?l?n ilk be? ay?nda, seçimlere yönelik yap?lm?? toplam harcama 12 milyon 635 bin TL’ye ula?m??. Bu tutar?n en yüksek k?sm? geçen may?s ay?nda 3.1 milyon TL olarak gerçekle?mi?.

***

Dikkat çeken bir ba?ka veri: Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryollar?’na (TCDD) yap?lan sermaye transferi. Bu y?l?n ilk be? ay?nda TCDD’ye 3 milyar 112 milyon TL, bütçede sermaye transferi yap?lm??. Bu tutar geçen y?l?n ayn? döneminde 935 milyon TL’ydi. Ocak-may?s dönemindeki 3.1 milyar TL’lik sermaye transferi, geçen y?l?n neredeyse 12 ayl?k toplam?na yak?n. 2017 y?l?nda TCDD’ye 3.6 milyar TL sermaye transferi aktar?lm??t?. 
Bütçeden bir kuruma sermaye transferi yaparak; bina, in?aat i?leri, ula??m araçlar?, makineler gibi “sermaye nitelikli harcamalar?n?” finanse edebilmesi amaçlan?yor. Dolay?s?yla, bu tutar?n geçen y?la göre 3 kat?n üzerine ç?kmas?n?n, TCDD’nin geçen y?l boyunca ihaleler yoluyla yapt??? al?mlarla ilgili oldu?unu söylemek mümkün. 
Bütçede “hane halk?na yap?lan transferler” ba?l??? alt?ndaki giderlerde büyük art?? gözleniyor. 
Ocak-may?s dönemi, bu transfer 26.4 milyar TL’ye ula?m??. 
Da??l?m ise ?öyle: 
Ocak: 2 milyar 925 milyon, ?ubat: 5 milyar 314 milyon TL, Mart: 6 milyar 503 milyon TL, Nisan: 7 milyar 770 milyon, May?s: 3 milyar 898 milyon TL, 
Rakam?n büyüklü?ü hakk?nda fikir edinmek için 2017 y?l? bütçe rakamlar?n?n ayn? dönemine bakal?m. Geçen y?l ocak-may?s döneminde hane halk?na yap?lan transfer tutar? 19 milyar TL. 
Yakla??k 7.5 milyar TL’lik art???n, AKP iktidar? aç?s?ndan iktisadi ve sosyal analizi herhalde bir ba?ka yaz?n?n konusu olmaya de?erdir. 
Yaz?y? bitirirken takibini ba?ka aç?larda sürekli yapt???m?z müteahhitlik giderlerine bakal?m.
Y?l?n ilk be? ay?nda bütçeden müteahhitlik harcamas? ba?l??? alt?nda görünen tutar 19.9 milyar TL. Bu tutar geçen y?l?n ayn? döneminde ne kadarm??? 
Ocak-may?s 2017 döneminde müteahhitlik giderleri 8 milyar TL civar?nda. Bu harcama art??lar?n?n ekonomiye ve seçim sonuçlar?ndaki etkisini görmek için biraz daha beklememiz gerekebilir.

CUMHUR?YET

0 Yorum